2024 gaat voor ons de boeken in als het jaar van de opkomst van de geautomatiseerde versnellingsbakken in de motorfietswereld. Eén van de laatste toevoegingen is de Y-AMT versnellingsbak van Yamaha, die zijn intrede doet op één van de sportiefste modellen uit de Yamaha-familie: de MT-09. Een perfecte combinatie? Wij mochten het uitproberen…
Zoals gezegd: 2024 staat synoniem voor de opkomst van geautomatiseerde versnellingsbakken in de motorfietswereld. Helemaal nieuw is het weliswaar niet, want Honda lanceerde jaren geleden al de DCT, oftewel de Dual Clutch Transmission. Honda introduceerde vorig jaar ook de E-Clutch, waarmee de bediening van de koppeling volledig werd overgenomen, terwijl je nog wel zelf het schakelpedaal met de voet bediende. Bij BMW’s ASA op de R 1300 GS geeft men nog de keuze tussen zelf schakelen en volledig automatisch, maar de koppelingshendel is van het stuur verdwenen. Ditzelfde fenomeen zien we op de geteste MT-09 Y-AMT, maar ook het voetpedaal is dit keer verdwenen. Net als bij Honda’s DCT beschikt deze Yamaha over een schakelaar op de linkerstuurhelft, waarmee je kunt schakelen of het volledig aan de motor overlaat…
Inmiddels weten we dat de Y-AMT ook op de MY2025 van de MT-07 beschikbaar zal zijn, maar het systeem maakt zijn intrede op de MT-09. Dit is direct een uitdaging, want met 119 pk en 93 Nm koppel wordt het systeem behoorlijk op de proef gesteld. Dat lijkt misschien iets genuanceerder, maar daarover later meer. Eerst neem ik plaats op deze sportieve naked en laat ik de driecilinder-in-lijn ontwaken. Het geluid van de driecilinder is indrukwekkend, zoals vaker beschreven. Zeker als de motor op temperatuur is, werkt het driecilindergeluid bijna verslavend.
Zwaar, symfonisch en het geniet tussen de verschillende beschikbare motorconfiguraties mijn persoonlijke voorkeur. De uitlaat zelf vind ik dan op zijn beurt weer iets minder fraai vormgegeven, al is het om bij mij thuis van de tuin de steeg in te draaien wel verdraaid handig dat de uitlaat compleet onder het motorblok hangt, waardoor de Yamaha lekker slank is gebleven. Over de neuscorrecties die Yamaha de afgelopen jaren heeft doorgevoerd is al genoeg gezegd, maar ik vind deze MT-09 lekker agressief de wereld inkijken. Ook de kleurencombinatie van deze MY2024, met de turquoise (Yamaha noemt het zelf Aqua) gekleurde velgen, vind ik zeer geslaagd.
Feilloze bediening
Maar tot zover het uiterlijk vertoon, want Yamaha’s Y-AMT staat in deze test centraal. De bediening werkt eigenlijk feilloos. Nadat je de motor hebt gestart, is het een kwestie van kiezen op de rechter stuurhelft of je automatisch of manueel met de linkerhand wilt schakelen. Vervolgens schakel je met de schakelaar links op het stuur de eerste versnelling in, en je rijdt door een dotje gas te geven feilloos weg… Positief vind ik ook dat Yamaha de neutraalstand onder de eerste versnelling heeft geplaatst, in plaats van tussen de eerste en tweede versnelling. In de automatische modus kun je nog kiezen tussen D en het sportievere D+, al vind ik de verschillen tussen deze twee niet bijster groot. Zo past de motorfiets het schakelgedrag aan de gasstand aan. Dit merk je goed wanneer je wat meer gas geeft tijdens het wegrijden in de eerste versnelling, dan schakelt hij namelijk beduidend later op dan wanneer je wat rustiger wegrijdt.
Het is fijn dat je in de volledig automatische stand met de schakelknoppen nog altijd kunt ingrijpen. In de meeste gevallen kun je te allen tijde zelf terugschakelen en wanneer het groene pijltje op de schakelindicator bovenaan groen brandt, laat de motor het ook toe om in ‘D’ manueel een versnelling op te schakelen. Toch is het opvallend dat dit niet altijd lukt. Zeker als je rond de 50-55 km/u rijdt, zou je graag naar de vierde versnelling willen schakelen, maar dan blijft de MT-09 stoïcijns vast in zijn derde hangen. Dit is een klein minpunt, al kun je met een druk op de knop de regie weer volledig zelf in handen nemen door hem naar de handmatige modus te schakelen. In deze stand zijn ook de twee sterkste rijmodi in de ‘custom-stand’ beschikbaar, en dan ontpopt de MT-09 zich als een compleet andere motorfiets.
Waar is de hooligan?
Want hoewel de MT-09 zich in rijmodi 3 en 4 van de beschikbare motorstanden nog erg toegankelijk en zelfs redelijk braaf gedraagt, komt het zogenaamde hooligan-karakter pas echt naar boven in standen 1 en 2. De reacties op de gashendel worden dan giftiger en de motorfiets zelf daarmee uitdagender. Schakelen doe je in deze gevallen volledig zelf met de knop links op het stuur, die je in de praktijk vaak al sneller met alleen je wijsvinger bedient, in plaats van dat je ook je duim gebruikt. De ‘plus’ en ‘min’ schakelaar staan namelijk met elkaar in verbinding, waardoor je beide knoppen zowel naar je toe als van je af kunt duwen of trekken. Op deze manier werkt het voor mij het prettigst, en zeker in de sportievere rijstanden krijg je met een druk op een paar knoppen plots een compleet andere motor onder je kont.
De echte sportieve rijd(st)ers zijn dus aangewezen op de handmatige modus, maar die werkt naar mijn mening grandioos en schakelt alleen automatisch terug bij stilstand of als het toerental echt te laag dreigt te worden. De koppelingshendel heb ik persoonlijk niet gemist. Of je nu liever een voetpedaal gebruikt om op- of terug te schakelen, is een kwestie van persoonlijke voorkeur, maar de knop op het stuur biedt ook een leuke extra dimensie en voelt wellicht meer intuïtief dan een kunstmatig aanvoelend voetpedaal. De MT-09 mag zich in de automatische modus weliswaar wat ‘braver’ opstellen, maar het bleek na een week rijden wel de stand waarin ik de MT-09 het meeste heb bereden. Het schakelen gebeurde in bijna alle gevallen op een manier waarop ik het zelf niet beter zou kunnen.
En hoe sportief de MT-09 ook is, het zorgde zelfs op een sportieve hypernaked als deze voor een beetje extra comfort. Misschien klinkt dat als vloeken in de kerk, maar deze MT heeft zich van een andere kant laten zien. Zeker in combinatie met de cruisecontrol was het elke dag weer een feestje om deze Yamaha mee te nemen voor de woon-werkrit. De snelweg werd afgewisseld met wat bochtigere trajecten, waarop de motor, zelfs onder natte en koude omstandigheden, altijd voldoende vertrouwen gaf om het tempo erin te houden. De stuureigenschappen zijn dan ook fenomenaal, en de standaard gemonteerde Bridgestone Battlax S23-banden maken het helemaal af.
Conclusie
Ook met de toevoeging van de Y-AMT heeft Yamaha het voor elkaar gekregen dat dit niet ten koste gaat van het sportieve rijplezier waar de MT-09 zo om bekend staat. Het kan dus weldegelijk hand in hand gaan, en onder de juiste omstandigheden zorgt de automatische versnellingsbak juist voor extra rijcomfort zonder afbreuk te doen aan de agressieve en speelse rijervaring. De MT-09 Y-AMT weet het beste van beide werelden te combineren: het gemak van automatische schakeling zonder in te boeten op de sportieve prestaties. Of je nu voor ontspanning of een adrenaline-kick gaat, deze motor biedt voor ieder wat wils.
| Yamaha MT-09 Y-AMT | |
|---|---|
| Motor | 890 cc, 4-takt, Vloeistofgekoeld, DOHC, 4-kleppen, In-Line Three-Cylinder |
| Boring x slag | 78,0 × 62,1 mm |
| Vermogen | 87,5 kW (119,0 pk) bij 10.000 tpm |
| Koppel | 93,0 Nm (9,5 kgm) bij 7.000 tpm |
| Aantal versnellingen | 6 |
| Remmen voor | Hydraulisch remsysteem met twee remschijven, Ø298 mm |
| Remmen achter | Hydraulisch remsysteem met één remschijf, Ø 245 mm |
| ABS | Dual Channel ABS |
| Vering voor | Upside-down telescopische voorvork, Ø41 mm |
| Vering achter | Link-type veersysteem, Achterbrug |
| Banden voor | 120/70ZR17M/C (58W) |
| Banden achter | 180/55ZR17M/C (73W) |
| Tank inhoud | 14L |
| Afmetingen | 2.090 x 820 x 1.145 mm |
| Wielbasis | 1.430 mm |
| Zithoogte | 825 mm |
| Gewicht | 193 kg (Y-AMT: 196 kg) |
| Kleuren (MY2025) | Ice Storm, Icon Blue, Tech Black |
| Vanafprijs NL/BE | €12.799,- / €11.399,- |
| Meerprijs Y-AMT | €500,- |
| Importeur NL/BE | Yamaha Motor Europe, branch Benelux |
| Website NL/BE | Yamaha-motor.nl / yamaha-motor.be |
